Veilig werken op schuine steiger

17 september 2018 00:00 - BAM Bouw en Techniek - Regio Noord
Veilig werken op schuine steiger

Geen gevel staat recht bij het Groninger Forum en hetzelfde geldt voor de steigers eromheen. BAM Materieel en BAM Advies & Engineering ontwierpen een steigerconstructie, die dankzij verschillende hellingshoeken de gevels altijd volgt. Zo ontstaat op alle niveaus een veilig werkplatform voor het uitvoeringsteam.

Het begon aan de keukentafel van Sjors Tullemans, adviseur bij BAM Materieel. Met satéstokjes rond een kartonnen maquette van het bijzondere gebouw zocht hij naar de slimste manier om een goede steigerconstructie te ontwikkelen. ‘De hellingshoeken van de diverse geveldelen variëren van vijf en negen tot achttien en 25 graden, waarbij de gevels voorover, dan wel achterover hellen. Al tijdens de aanbestedingsfase kwamen twee steigerbouwers met dezelfde constructie: een rechtstandig te bouwen steiger, die op elk niveau wordt uitgebouwd tot aan de gevel. Dat was volgens ons geen goede optie’, aldus Tullemans, die samen met Joris Hesselink, adviseur Constructie en bouwmethodieken van BAM Advies & Engineering, de hellende steiger ontwikkelde.

Tullemans: ‘Toen een rekenmodel aantoonde dat de schuine steiger mogelijk was voor de gevel van 25 graden, wisten we dat dit dé oplossing was. Het voordeel is ook dat de gevelsteigers nagenoeg op elkaar aansluiten, waardoor je bijna rond kunt lopen.’ Hesselink: ‘De kracht van ons ontwerp is dat de steiger bijna volledig kan worden opgebouwd met standaard componenten. Alleen de  draaikoppelstukken die wij hebben bedacht om de hellingshoek mogelijk te maken, zijn specifiek ontworpen voor deze steiger.’

Verankering

De steigers dienen regelmatig te worden verankerd aan het gebouw, ook omdat de steigerconstructie aardbevingbestendig dient te zijn. Hesselink: ‘De buitengevels bestaan uit panelen van natuursteen. Ter plaatse van de verankering in het beton wordt in de natuursteen een gat geboord. Bij demontage van de steiger wordt het gat weer gevuld met de geboorde kern. De architect was hiervoor eerst wat huiverig, maar omwille van de bouwbaarheid was hier geen ontkomen aan. Bovendien is dit op een paar meter hoogte al niet meer zichtbaar.’

Daar waar de gevel is gemonteerd op de achterliggende staalconstructie, zijn hierin voor de verankering van de steiger speciale voorzieningen opgenomen. De exacte positie is overgenomen vanuit het 3D-model van de steigerconstructie.

Intensief overleg

‘Met name waar deze onder een hoek van 25 graden staat, zijn de krachten van de steiger op de gevel het grootst. Met de constructeurs – van de hoofdconstructie, de staalbouw, de steigerbouwer en BAM A & E – hebben we ons daar gezamenlijk in verdiept. Ook met de gevelbouwer hebben we intensief overleg gevoerd over de uitvoeringsmethoden. Al met al heeft deze oplossing in het voortraject veel organisatie gevraagd, maar dit ‘verdienen’ we in de uitvoering dubbel en dwars terug met een werkbare methode en een veilige werkomgeving’, aldus Hesselink.

Goede steiger behoeft geen krans

Mis! De steigers rond het Groninger Forum hebben juist wel een krans. Op het niveau van de negende verdieping is rond het gebouw een constructie van stalen liggers gemonteerd, waarop de steigers voor de bovenste verdiepingen steunen. ‘Nu kunnen we verder bouwen op het bovenste niveau, terwijl de gevelsteigers daaronder al worden verwijderd. Daarmee winnen we twintig weken. Bovendien ontstaat zo een mooi laadplatform voor de aanvoer van luchtkanalen’, zegt Klaas Lautenbach, werkorganisator gevels bij het Groninger Forum. ‘Na het verwijderen van deze krans hoeven we nog maar een rij gevel panelen aan te brengen. Dat doen we vanaf hoogwerkers.’